تربیتی

چگونگی رفتار و برخورد با کودک لجباز

لجبازی چیست؟

کودک لجباز به نوعی تربیت مقابله‌ای را در برابر والدین خود دارد که برای رسیدن به خواسته‌ها و اهدافش از آن استفاده می‌کند. زمانی‌که والدین با این رفتار کودک روبرو می‌شوند، واکنش‌های مختلفی دارند، اما نکته‌ای که در این شرایط مهم است، کاربرد رفتار مناسب با لجبازی کودک می‌باشد.

نکته مهمی که باید به آن توجه کرد این است که، در بعضی مواقع، والدین طوری رفتار می‌کنند که نه تنها حرف شنوی کودک بیشتر نمی‌شود، بلکه باعث می‌شوند لجبازی کودک بیشتر و بیشتر شود، تا جایی که این رفتار در او تثبیت شده و در برابر هر مسئله‌ای از لجاجت استفاده می‌کنند.

کودک لجباز ذاتا لجباز نیست

برخی والدین عقیده دارند که کودک لجباز در ذات خود لج کردن را داراست. اما باید بدانید که، چنین دیدگاهی کاملا اشتباه بوده و لجبازی در ذات کودکان وجود ندارد. آنچه کودک لجباز را ساخته نشان دهنده‌ی از علتی است که این رفتار ناپسند او را تحریک می‌کند. پس می‌توان گفت که لج کردن، رفتاری اکتسابی است که در نتیجه برخورد با محیط اطراف در کودک شکل می‌گیرد و تقویت می‌شود.

عوامل ایجاد کننده کودک لجباز

بروز هر رفتار خوشایند یا ناخوشایند در افراد، از علل خاصی سرچشمه می‌گیرد. عوامل بیولوژیکی و محیطی بسیاری هستند که باعث لجباز شدن کودک و بروز آن می‌شوند. در ادامه عوامل ذکر شده را بشناسید.

عوامل بیولوژیکی

عوامل محیطی

  • توجه یا عدم توجه پدر و مادر به کودک
  • نرسیدن به خواسته‌ها و هدف‌ها
  • امر و نهی کردن و تحت کنترل والدین بودن
  • خشم کودک درونی

آشنایی با لجبازی در عوامل محیطی

در ادامه این مقاله عوامل محیطی که در بروز لجبازی در کودکان موثر هستند را بصورت مختصر و ساده شرح می‌دهیم.

توجه یا عدم توجه والدین پدر و مادر به کودک

یکی از مهمترین عوامل تاثیر گذار در کودک لجباز، عدم تعادل در توجه کردن به کودک است. گاهی والدین به کودک خود توجه نمی‌کنند، کودک برای جلب توجه والدین متوسل به لجبازی می‌شود. همچنین وقتی والدین به کودک خود بیش از حد توجه کنند و گاهی به هدف و خواسته‌اش نرسد، نارضایتی‌اش را با پرخاشگری، گریه و جیغ کشیدن نمایان می‌کند. همچنین این عمل سبب پرتوقع شدن کودک شده و به راحتی راضی نمی‌شوند.

درمان لجبازی کودک

نرسیدن به خواسته‌ها و هدف‌ها

ناکامی و نرسیدن کودک به خواسته‌ها و اهدافش، یکی از عوامل لجبازی است. در این حالت کودک رفتارهایی از جمله پرخاشگری و لجبازی از خود بروز می‌دهد. کودک لجباز تا به خواسته‌ی خود نرسد، از رفتار خود دست نمی‌کشد.

تحت کنترل والدین بودن

تنبیه و سرزنش کردن کودک، عادت بعضی از والدین است، در حالی‌که برای رفتارهای خوب کودک تقویت و تشویقی قائل نمی‌شوند. درک این موضوع توسط والدین که کودک گاهی اشتباه می‌کند، نباید اشتباهات، بهانه‌ای برای توهین، تنبیه و سرزنش کردن کودک به وجود آورد.

چرا که کودک در مراحل رشد یاد می‌گیرد که گاهی بخاطر اشتباهات نباید سرزنش شود، همین امر سبب می‌شود که در مقابل سرزنش و امر و نهی والدین، به لجبازی و پرخاشگری متوسل شود.

خشم درونی کودک

زمانی‌که در خانواده اضطراب و تنش بوجود می‌آید، خشم درونی در کودک ایجاد خواهد شد. در این حالت، به دلیل اینکه کودک قادر به نشان دادن این خشم نیست، لجبازی بروز می‌دهد.

کودک لجباز و سن بروز آن

درخصوص سن شروع لجبازی در کودکان، روانشناسان عقیده دارند این رفتار از سن ۲ تا ۳ سالگی شروع شده و تا ۶ یا ۷ سالگی ادامه خواهد داشت. در صورتی‌ که شناسایی و درمان آن به موقع انجام نشود، در کودک تثبیت می‌گردد. گاهی اوقات پدر و مادر با برآورده کردن تمام خواسته‌های کودک، باعث تثبیت لجبازی در او می‌شوند. به همین سبب کودک عادت می‌کند در آینده و جامعه برای رسیدن هدفش به لجبازی متوسل شود.

می‌توانید یک برنامه‌ی منظم و روزانه برای فعالیت روزمره تعیین کنید که این کار به مرور برای بچه‌ها به صورت عادت درآمده و احتمال لجبازی کمتر می‌شود.

آشنایی با راه‌های درمان لجبازی کودکان

لجبازی کودکان در بسیاری از موارد سبب خستگی و کلافه شدن والدین آن‌ها شود. مخصوصا زمانی‌ که قادر به کنترل یا کاهش لجبازی کودک نباشند. در ادامه این مقاله، راه‌های درمان ساده و راحت لجبازی کودکان را ارائه داده ایم.

  • تقویت رفتارهای مثبت کودک
  • آموزش داشتن استقلال
  • آگاهی از علت اصلی لجبازی
  • خودداری از تنبیه بدنی
  • کنترل داشتن بر رفتار خود (والدین)
  • توجه به تغذیه کودک
  • مراجعه به مشاور

تقویت رفتارهای مثبت کودک لجباز

در برخی موارد، پرخاشگری و لجبازی کودک به حدی زیاد و خسته کننده می‌شود که والدین توجهی به رفتارهای مثبت و خوب کودک ندارند، به همین علت حساسیت آن‌ها نسبت به تمامی رفتارهای کودک را به دنبال دارد. نکته مهمی که باید بدانید این است که، شناسایی و تقویت رفتارهای مثبت کودک به منظور کاهش لجبازی او نقش موثری دارد و به انجام کارهای مثبت رغبت می‌کند.

آموزش داشتن استقلال

استقلال داشتن، از امور مهمی است که والدین باید آن به کودک آموزش دهند. زمانی‌که کودک یاد بگیرد کارهایش را خودش انجام دهد و استقلال داشته باشد، انرژی مثبت و اعتماد به نفس او بالا رفته و از رفتار لجبازی کمتر استفاده خواهد کرد.

آگاهی از علت اصلی لجبازی

دانستن علت اصلی لجبازی کودک از اهمیت زیادی برخوردار است. کنترل رفتارهای بد و لجبازی کودک زمانی موفقیت آمیز خواهد بود که والدین نسبت به علت پرخاشگری و لجبازی او آگاه باشند.

درمان لجبازی کودکان

خودداری از تنبیه بدنی کودک لجباز

وقتی کودک دائما لجبازی از خود بروز دهد، منجر به کاهش صبر و حوصله والدین خواهد شد. در چنین شرایطی، تنبیه بدنی، راه حل والدین برای کنترل رفتارهای نامناسب و لجبازی است.

نکته مهمی که باید بدانید این است که، تنبیه بدنی نه تنها منجر به کاهش رفتارهای بد نمی‌شود، بلکه سبب آسیب دیدن احساسات کودک شده و تصمیم می‌گیرد حرکات و رفتارهای ناپسند را ادامه دهد، ضمن اینکه لجبازی را ترک نمی‌کنند.

کنترل داشتن بر رفتار خود(والدین)

لجبازی و عدم حرف شنوی کودک، یکی از رفتارهای عذاب آور کودک برای والدین به شمار می‌رود. نکته قابل توجه این است که، والدین نباید فراموش کنند که از کودک بزرگتر هستند و انتظار می‌رود رفتارهای صحیح در مقابل لجبازی‌های کودکان و رفتارهایی مثل؛ پرت کردن اشیا، جیغ زدن، گریه کردن و کتک زدن دیگران نشان دهند. فریاد زدن بر سر کودک سبب تشدید رفتار ناپسند او می‌شود. اگر توانایی کنترل کردن خود در برابر رفتارهای کودک را ندارید، از محیط فعلی خارج شوید، تا هردو آرامش بگیرید.

تاثیر تغذیه و خواب مناسب در کودک لجباز

توجه به رژیم غذایی کودک، در کاهش لجبازی او نقش مهمی ایفا می‌کند. جالب است بدانید که، مصرف مواد غذایی مثل “تنقلات، نمک، سرکه و کاکائو” اعصاب کودک را تحریک کرده و کودک را مستعد نشان دادن لجبازی خواهد کرد. همچنین داشتن خواب مناسب و کافی در محیط آرام، باعث می‌شود کودک لجبازی کمتری نشان دهد.

درصورتی‌ که والدین موفق به کم کردن یا کنترل لجبازی کودک نمی‌شوند، باید به مشاور مراجعه کرده تا با استفاده از تجربه‌ها و راه‌کارهایی که ارائه می‌دهد، دلیل لجبازی کودک را شناسایی کرده و به راحتی نسبت به درمان آن اقدام شود.

جالب است بدانید که، لجبازی یک خصوصیت طبیعی در هر فرد است که به همان اندازه که بودن بیش از حد در هر فرد مشکل ساز بوده و باید درمان شود، نبود آن در فرد نشانه‌های وجود بیماری روانی می‌باشد و بررسی و درمان آن الزامی است. شیوع لجبازی در کودکان مبتلا به بیش فعالی، اوتیسم، آلرژی و صرع بیشتر است.

كم كردن لجبازی در كودكان و نوجوانان

به فرزندان خود دستور مستقیم ندهید، بلکه به او فرصت و حق انتخاب دهید. روشی که می‌توانید کودک را کنترل کرده و هر انتخابی که انجام دهد مورد رضایت شما باشد. انتخاب کردن کودکانی را که استقلال طلب هستند نیز راضی می‌کند.

مثالی می‌زنیم: هیچ وقت نگویید “همین حالا اتاقت را تمیز کن!” زیرا باز خورد شدیدی دارد و حتما با او وارد مشاجره می‌شوید در عوض بگویید “لباس‌هایت را مرتب کنی؟ یا اسباب بازی‌هایت را جمع کنی؟ و یا دوست داری کی به حمام بروی قبل از غذا یا بعد از غذا؟”، حس استقلال و حق تصمیم گیری برای کودکان و نوجوانان بسیار خوشایند است.

توصیه‌ی آخر

همیشه این نکته را به یاد داشته باشید که لجبازی کودک پیامی است به بزرگسالان که توانایی‌های آن‌ها را نادیده نگیرید.  کودک با پرخاشگری و لجبازی می‌گوید، من می‌توانم، من می‌دانم، اجازه بده راه خودم را پیدا کنم.

اگر والدین در این زمان سعی کنند به کودک خود ثابت کنند تو نمی‌دانی و نمی‌توانی، پس آنچه من می‌گویم را گوش کن. خیلی از فرصت‌های خوب را خراب خواهند کرد. لطفا به اشتباه بی خطر فرزندتان به عنوان یه فرصت نگاه کنید.

در این مقاله قصد داشتیم تا شما را با چگونگی رفتار با کودک لجباز آشنا کنیم. اگر علاقمند هستید تا در زمینه‎های مجله سلامتی ، روانشناسی ، تغذیه ، طب سنتی و تربیتی اطلاعات بیشتری کسب کنید، سایت بدانید را دنبال کنید.

برچسب ها

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا